Alışveriş sepeti ile konut siluetini birleştiren iki renkli çizim.
Temsili editoryal illüstrasyon. İki renkli linol baskı. · Meridyen Editoryal Ekip
NEDEN ÖNEMLİ?Bir aylık fiyat hareketiyle yıllık artış aynı soruya yanıt vermez. Eksik yıllık baz, tek bir sayıdan genel eğilim çıkarmayı daha da zorlaştırıyor.

ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu, tüketici fiyat endeksinin ekimde bir önceki aya göre yüzde 0,4 arttığını açıkladı. 10 Kasım’da yayımlanan ve mevsim etkilerinden arındırılmış veride eylül artışı yüzde 0,6 olarak yer alıyor. Ekimdeki daha düşük oran fiyatların düşmesi demek değil. Endeks yükselmeye devam etti, ancak aylık artış hızı eylülden daha düşük oldu.

Barınma kalemi yüzde 0,3 arttı ve genel aylık yükselişin yüzde 30’dan fazlasına katkı yaptı. Gıda endeksi yüzde 0,5, enerji endeksi yüzde 0,7 yükseldi. Enerjide eylül artışı yüzde 5,2 idi. Gıda ve enerji dışarıda bırakıldığında endeks yüzde 0,3 arttı. Kurum, ağustos ve eylülde de aynı çekirdek aylık artışı kaydetmişti.

Bu ay açıklamanın önemli bir eksiği var. Kurum, federal ödeneklerin kesintiye uğradığı Ekim 2025’te fiyat anketi yapamadı. Önceki yılın aynı ayına ait endeks bulunmadığında çoğu kalemin Ekim 2026 yıllık değişimini hesaplayıp yayımlamak mümkün olmadı. Bu boşluk yıllık artışın sıfır olduğu anlamına gelmiyor. Aylık değişim de eksik yıllık oranın yerine konabilecek bir değer değil, çünkü iki hesap farklı başlangıç noktalarını kullanıyor.

Hane bütçesindeki karşılık da kişinin harcama düzenine bağlı. Kurumun barınma endeksi kiralar, ev sahiplerinin eşdeğer kira tahmini ve konaklama gibi bileşenleri içeriyor. Evde tüketilen gıda ile dışarıda yemek ayrı izleniyor. Dolayısıyla rapordaki genel yüzde 0,4 her market fişinin ya da her kiranın aynı oranda değiştiği anlamına gelmiyor. Endeks, kentli tüketicilerin harcama sepetindeki fiyat hareketinin ağırlıklı ortalamasını veriyor.

Bir sonraki açıklama 10 Aralık için planlanıyor. Kasım verisi, ekimdeki yavaşlamanın bir sonraki ayda sürüp sürmediğini görmeye yardımcı olacak. Gıda, enerji ve barınmanın farklı yönlerde hareket edebilmesi, manşet oranı kadar alt kalemlerin de izlenmesini gerektiriyor. Özellikle bu ay, yıllık rakamın yokluğunda tek bir aylık sayıdan orta vadeli eğilim hakkında kesin sonuç çıkarmak için yeterli veri yok.

Mevsim düzeltmesi de bir başka ayrım. Örneğin büro, benzin fiyatının mevsim etkileri çıkarıldığında yüzde 1 arttığını, düzeltilmemiş ölçümde ise yüzde 0,7 azaldığını bildirdi. Bu iki sayı çelişmiyor. Biri ekim ayında olağan olan değişimden arındırılmış hareketi, öteki o ay fiyatlarda kaydedilen ham farkı gösteriyor.

ABD enflasyonutüketici fiyatlarıekonomi verileri